Redelijkheid en billijkheid geen grond voor nietigverklaring testament

Hulpbehoevendheid, dementie, een vriendin die op veel vlakken een grote rol speelde in het leven van een overleden vader, er zijn tal van aanleidingen om testamenten aan te vechten, zo blijkt uit de praktijk van veel rechtbanken. Ook voeren zich benadeeld voelende erfgenamen nogal eens redelijkheid en billijkheid op als argumenten om een testament nietig te laten verklaren. Alle reden om uiteen te zetten wat wel en niet kan.


Een mooi voorbeeld is een recente uitspraak van het Hof Leeuwarden. Neven en nichten van een overleden tante en neven en nichten van de eerder overleden oom vechten om de status “erfgenaam”. Tante heeft in haar testament de neven en nichten van oom tot erfgenaam benoemd. De neven en nichten van tante willen het testament nietig laten verklaren omdat tante – toen zij het testament liet opmaken – hulpbehoevend en dementerend was. Dat zou blijken uit verslagen van de instelling waarin zij verbleef. Bij nietigverklaring van het testament zou het voorlaatste testament gelden, waarin zij zelf tot erfgenamen waren benoemd.

De neven en nichten van tante voeren ook strijd met redelijkheid en billijkheid op. Zij doen dat omdat een rechter eerder bepaalde dat een vriendin van een overleden man om die reden geen rechten aan diens testament kon ontlenen omdat zij een bepalende rol in het privéleven van de man speelde en conflicten tussen de man en diens kinderen creëerde.

Rechters gaan uit van feiten. Uit de verklaring van de notaris die het laatste testament heeft opgesteld, moet de overtuiging blijken dat degene die het testament maakte de gevolgen daarvan volledig overzag. Als dat zo is dan moeten de zich benadeeld voelende erfgenamen hun stelling van wilsonbekwaamheid deugdelijk onderbouwen. Bijvoorbeeld door onweerlegbaar te stellen dat tante zich in een gevorderd stadium van dementie bevond. Beginnende dementie is niet voldoende, aangezien is vastgesteld dat bij beginnende dementie de goede momenten de slechte momenten overtreffen. Een mogelijk beginnende dementie betekent niet dat iemand niet meer in staat is tot een redelijke waardering van de gevolgen van het laatste testament.

Als verder ook niet blijkt dat de bevoordeelde erfgenamen tante van hen afhankelijk heeft gemaakt of dat zij tante en de benadeelde neven en nichten uit elkaar hebben gedreven of haar hebben aangezet tot het wijzigen van het voorlaatste testament, is geen sprake van een onaanvaardbaar opgemaakt testament.
Bovendien is er in het recht geen basis om op basis van redelijkheid en billijkheid de benoeming van erfgenamen ongedaan te maken.

Wilt u meer weten over het voorkomen van mogelijke problemen als gevolg van uw testament? Bel ons voor het maken van een afspraak.